‘Rolstoeltoiletten’ onderzocht

14.08.2014 | Columns | 5534 keer bekeken

Toegankelijkheid scoort gemiddeld een 3.7

Op 12 augustus  publiceerde het Nederlands Instituut voor Rolstoeltoegankelijkheid (NIRT) haar onderzoek naar openbare rolstoeltoiletten.

Het rapport kreeg aandacht op radio, tv en in de dagbladen. Het werd gedeeld op de social media. Helaas is die aandacht na een dag weer over.

Toegankelijkheid is de laatste 30 jaar bedroevend traag verbeterd. Ondanks overtuigende argumenten, heeft de overheid dit nooit serieus aangepakt. 
Vooral de manier van denken moet veranderen. In de afgelopen decennia zijn we met z’n allen bewust geworden dat emancipatie goed is en discriminatie fout. Geweldig!
Nu nog èchte participatie voor gehandicapten regelen, dus gelijkwaardig mee kunnen doen in de maatschappij. De overheid zegt dat te willen stimuleren. Wrang en tegenstrijdig is echter dat daar geen voorwaarden voor geregeld worden en het (door de afbraak van voorzieningen) eerder moeilijker wordt. Op ontoegankelijkheid staat geen sanctie. In sommige landen krijgen bijvoorbeeld restaurants zonder rolstoeltoilet niet eens een vergunning. Nederland loopt achter.

Rapport
De toegankelijkheid van toiletten scoorde nog slechter dan verwacht. Het rapportcijfer kwam uit op gemiddeld 3,7. Slechts een derde van de zogenaamd rolstoelgeschikte toiletten was geschikt. Vaak voorkomende tekortkomingen waren: ‘Te klein, in gebruik als opslagruimte voor spullen van de schoonmaker, onhandige plaatsing van de accessoires’ etc. Enkele ‘rolstoeltoiletten’ waren uitsluitend per trap bereikbaar. Inderdaad, per trap! Hoe triest kan het zijn.

‘Even naar toilet, ben zo terug’
Gemiddeld bezoeken mensen zo’n zes keer per dag een toilet. Thuis, op het werk, maar ook in een warenhuis, restaurant of openbaar toilet. Onderweg bij een tankstation of een NS-station. Overdag of ’s avonds in een uitgaansgelegenheid of buurthuis. Gewoonste zaak van de wereld, toch?
O ja? Niet voor een rolstoeler!
Zonder goede toegankelijkheid is het voor veel gehandicapten moeilijk om op pad te gaan. Zonder toilet zelfs een benauwde onderneming. In de ergste gevallen rest een wanhopige gehandicapte zelfs niets anders dan het noodgedwongen ‘in de broek te doen.’
Beschamend en frustrerend voor het slachtoffer. Fnuikend voor iemands eigenwaarde.  Extra werk voor een eventuele verzorger.
Zou u, gezonde lezer, een hele middag of avond weggaan, als u vantevoren weet dat u nergens naar een toilet kunt? Nee hè? Toch moeten veel rolstoelers daar rekening mee houden.

Raadpleeg gebruikersorganisaties!
Vaak is er wel de goede wil om een rolstoeltoilet aan te leggen, maar is het resultaat teleurstellend omdat men onvoldoende kennis en geld heeft en geen gebruikersadvies vraagt. Jammer, want er is veel expertise beschikbaar. Via landelijke organisaties en via lokale gehandicaptenplatforms. Ook wordt er soms gesjoemeld; ‘Ach, die 20 cm minder dan het voorschrift maakt toch niets uit?’ Ja, dat maakt wèl wat uit.
En de grootte van de doelgroep wordt onderschat. Horeca Nederland heeft uitgerekend dat men veel omzet misloopt door ontoegankelijkheid. 

Als de overheid echt iets wil doen aan participatie, zal zij werk moeten maken van toegankelijkheid.
Mevrouw Klijnsma…. Mijnheer van Rijn… zou u een hele dag op pad gaan, als u vantevoren wist dat u nergens naar een toilet kunt?

Bekijk & lees alle columns door Kees de Jager

Aanmelden nieuwsbrief

Op de hoogte blijven van het laatste nieuws, producten en aanbiedingen? Schrijf je in voor de nieuwsbrief

Deel dit artikel

Reacties (27)

Reageren
  • Conny Kooijman
    11.06.2015 - 22:52 uur | Conny Kooijman

    Ook zijn de meeste toiletten niet geschikt voor mensen met een rollator en ouderen. De meesten zijn veel te laag. Zelfs in een nieuw hotel zijn de wc-tjes veel te laag.
    In de meeste horeca zijn de toiletten totaal ongeschikt voor ouderen en mensen met een rollator. Daarom gaat mijn partner boven de WC staand gaan plassen. Anders kan ze niet op staan. Dat is toch van de zotte dat je niet normaal naar de WC kan in de horeca. Mensen, ga dit ook vermelden bij www.ongehinderd.nl.

  • P. Stekelenburg
    11.06.2015 - 18:26 uur | P. Stekelenburg

    Aanvulling op mijn reactie van 02-10-2014:
    Tot mijn verbazing en genoegen bleek mij op 10 juni j.l. dat het rolstoeltoilet in de hal van het Antonius Ziekenhuis, Leidse Rijn te Utrecht nu voorzien is van een electrisch bedienbare deur.

  • 11.06.2015 - 10:30 uur | Malcolm Meuffels

    Geachte heer de Jager,

    Sinds kort ben ik een leverancier van het ULNA systeem. Dit is speciaal ontwikkeld om juist, die toegankelijkheid voor miva toiletten te verbeteren. In het kort een grote deurklink in hoogte verstelbaar en ver van de deurpost af, zodat er ruimte is om te manouvreren. Indien u tips heeft hoe ik deze het beste onder de aandacht van mensen in een rolstoel breng, hoor ik het graag.

    Met vriendelijke groet,

    Malcolm Meuffels // Cleanhand

  • Paul IJmker
    31.10.2014 - 21:02 uur | Paul IJmker

    Het is een zeer goed leesbaar stuk dat kernachtig de problemen schetst. Daarbij laat hij de (gezonde) lezer zich heel goed realiseren wat het probleem is door de directe vraag aan hen te stellen. Klasse!
    Ik ben het artikel tegengekomen omdat ik momenteel een reis per auto plan naar Engeland. Mijn vrouw is inderdaad rolstoel gebonden maar ik kan haar helpen als de aangepaste toilet even 'net niet aangepast genoeg is'. Zelfs een trapje kunnen we nog wel nemen. Dus het probleem zoals in het artikel geschetst hebben wij in mindere mate. Maar mijn vrouw kan wel soms 'plotseling' erg nodig moeten. Dan is het zaak om te weten waar wij een toilet kunnen vinden. Bij voorbeeld bij een tankstation of wegrestaurant. Vijftien jaar geleden kon ik via een boek "Links + rechts der Autobahn" onze reis zeer exact plannen. Een zeer geruststellende gedachte. Het werkte perfect. Nu moet ik door Nederland, België en Frankrijk en uiteindelijk in Engeland hetzelfde doen. Vooralsnog heb ik niets vergelijkbaars kunnen vinden. Ik ben al een poosje bezig en begin dus te vrezen dat het mij niet gaat lukken. Zelfs bellen of aanschrijven van de stations/wegrestaurants lukt vaak niet omdat er geen telefoonnummers e-mailadressen bij staan. (bovendien is dat een heidense klus).
    Ik geef dit voorbeeld omdat het bovenstaande artikel weliswaar perfect het probleem van de noodzaak van goed aangepaste toiletten verwoordt. Maar dit is slechts een deel van de mogelijke problemen die gehandicapten tegen komen. Het is wel het meest relevante probleem. Zonder aangepaste toiletten is elke rolstoeler beperkt. Maar er is een grote diversiteit aan handicaps. Ik vrees dat niet iedereen geholpen kan worden hoe graag ik ook zou willen dat het wel kon. Dat neemt niet weg dat er met betrekkelijk weinig inspanning nog wel heel veel meer bereikt kan worden.
    Veel succes met jullie inspanningen.

  • 02.10.2014 - 10:38 uur | P. Stekelenburg

    Antonius ziekenhuis Leidsche Rijn Utrecht, 16 juli j.l. pas geopend, ook hier rolstoeltoilet voor mij niet toegankelijk met mijn electrische rolstoel!!
    pietstekelenburg@gmail.com

  • 19.09.2014 - 11:33 uur | Kees de Jager

    Beste Conny Kooijman, de link naar de site van het Ned. Inst. voor Rolstoeltoegankelijkheid is:
    http://rolstoeltoegankelijkheid.nl/nederlands-instituut-voor-rolstoeltoegankelijkheid/
    en de link om het rapport te verkrijgen is:
    http://rolstoeltoegankelijkheid.nl/inschrijven-rapport-toetsing-175-mindervalidentoiletten/
    De link naar mijn eigen site is:
    http://www.keesdejager.com
    Succes!

  • 18.09.2014 - 23:02 uur | Conny Kooijman

    Is dat rapport te bestellen of te downloaden?

  • 18.09.2014 - 22:59 uur | Conny Kooijman

    Is dat rapport te bestellen of te downloaden? Ik wil dit rapport graag hebben.

  • 15.09.2014 - 17:01 uur | kees zoontjes

    Goed stuk, klopt helemaal.
    Bij nieuwbouw v Gogh museum was er wel aan rolstoel toilet gedacht maar je
    moest met de trap naar boven.

    In booymans v beuningen in rotterdam eerst met de lift naar beneden en toen
    toiletruimte leegmaken.

    Toilet bij Shell station A1 richting Amersfoort hele toilet voor met toiletrollen.
    Ze wilden de rollen niet weghalen, wij moesten maar gaan klagen bij de shell.
    Gedaan maar nooit geen antwoord gekregen van de koninklijke.

    Op onze reis in Canada hele andere dingen meegemaakt. Alles is aangepast, in
    malls zelfs gescheiden rolstoel toiletten voor dames en heren.
    Kon zelfs met de bus en metro mee.

    En als je een drukke straat wilde oversteken stonden ze al stil als ze maar half
    dachten dat je naar de overkant wil. Hier proberen ze je nog ff uit je stoel te rijden.

  • 10.09.2014 - 21:26 uur | van der

    Omdat ik als rolstoeler soortgelijke situaties regelmatig tegenkom. Sterker nog, ik kan bepaalde uitjes niet maken als ik van te voren niet geïnformeerd heb naar de toiletfaciliteiten voor rolstoelers. En als die niet toegankelijk zijn voor mij, ik heb maar een been, dan kan ik niet weg!
    Ook kom ik in mijn eigen woonplaats erg vaak bij de V&D helaas tegen dat er wel een invalide toilet is,maar dat je over enorme armkracht moet beschikken om die te bereiken! Het zit verborgen in de ruimte met personeelsruimtes en dus ook het personeel maakt veelvuldig gebruik van dat toilet om bijv. hun make-up bij te werken.
    Niet erg prettig als jij je eidelijk door die loodzware tussendeuren hebt weten te werken en je kunt vervolgens gaan staan wachten tot de dame in kwestie klaar is op het toilet met het bijwerken van haar make-up!
    Duizend excuses krijg je dan, maar daar koop je niets voor als je al bijna in je broek hebt gedaan!
    Ik ga ervan uit dat er ook een kleedruimte is voor de dames met een spiegel, en mag hopen dat V&D voor zijn personeel een apart toilet heeft!?

  • 08.09.2014 - 15:41 uur |

    Op dit ogenblik zijn we vakantie aan het vieren, we zijn in frankrijk aan het camperen, het sanitair bij de franse campings is niet altijd even fantastisch maar soms wordt je verrast, deze camping heeft zelfs een takelift zodat ik ook van het zwembad gebruik kan maken, ik zei tegen mijn man hoe eenvoudig kan het zijn! In engeland heeft elke supermarkt of openbare gelegenheid een invalide toilet, ook andere landen waar het jaren geleden nog bar en boos was gaan met rasse schreden vooruit met aangepaste voorzieningen, het lijkt wel of nederland stil blijft staan.

  • 06.09.2014 - 20:00 uur | Pia Hendriks

    De persoon die in Woudrichem is geweest: ik heb daar dezelfde ervaring en heb zowel de gemeente als de VVV er over aangesproken. Ik kreeg als antwoord dat er een verzorgingstehuis is net buiten de vesting waar ik terecht kon....Ook daar had ik graag een openbare, aangepaste WC, iets wat in vestingstadje Heusden wel kon. Verder was vorig jaar het hotel bezig voor een toestemming voor een invalidentoilet. Geen idee wat er van geworden is.

  • 05.09.2014 - 16:33 uur | Leonneke Martens

    Mijn zoon is 8 jaar en kan niet lopen of staan. Voor verschonen gebruik je dan het rolstoeltoilet door een jas op de grond te leggen en hem te verschonen. Op het toilet past hij ook niet omdat dit juist meestal van die grote brillen zijn. Het zou mooi zijn als er van die uitklapbare brancard in de toiletten zouden zitten dan konden we hem makkelijker verschonen. Het enigste waar ik tot nu toe een goed toilet ben tegengekomen was in dierentuin Blijdorp. Daar is een brancard en zelfs een tillift erbij.

  • 05.09.2014 - 13:55 uur |

    Heel goed artikel. ook ik ondervind regelmatig hinder bij het zoeken naar een invalidentoilet. Wilde laatst graag een dagje naar Woudrichem maar na telefonische informatie bleek geen enkel restaurant in Woudrichem te beschikken over een invalidetoilet dus het dagje uit naar Woudrichem gaat niet door en zo stoot je de neus mar al te vaak...en Nederland maar schreeuwen hoe goed ze het doen Mvg. Bert

  • 05.09.2014 - 11:53 uur |

    Inderdaad is het aantal rolstoel toegankelijke toiletten erg laag. In Denemarken bijvoorbeeld is op elke openbare parkeerplaats langs de snelweg een prachtig invalidentoilet aanwezig. Heel schoon, voorzien van automatische schuifdeur, veel ruimte. Ook in alle steden zijn de openbare toiletten een verademing met Nederland en bv Duitsland. Jammer dat er vanuit de regering en lokale overheden niet meer gedaan wordt aan dit gemis. Er is technisch zoveel mogelijk dat gelijkwaardigheid van mensen met en zonder geen item hoeft te zijn.

    Kortom: gemeenten en overheid kom in aktie. Pas dan kunt u spreken van een kabinet met daadkracht.

    D. Slooter

  • 05.09.2014 - 10:12 uur | R Zuiderveld

    Ook wij lopen regelmatig tegen deze problemen aan, in Frankrijk echter kwam ik een prima oplossing tegen bij een grote supermarkt. Ze hadden daar één toillet geschikt voor mannen, vrouwen en mindervaliden. Gewoon een iets grotere toillet ruimte gemaakt die voor elke doelgroep geschikt was. Waarom willen we hier altijd een aparte mannen, aparte vrouwen en aparte invaliden toillet?? Voordeel is ook nog een keer dat het minder ruimte kost dan drie aparte vertrekken, en laten we eerlijk zijn. Een mindervalide kan meestal ook wel even op zijn of haar beurt wachten.

  • 04.09.2014 - 17:00 uur | van

    Heel goede blog. Zo helemaal mee eens.
    Sprak laatst op een verjaardag een persoon die in de bouw werkt. Hij vond dat die enkele invalide, die ook eens een keer in dat bepaalde restaurant naar het toilet wil, dan maar in een andere zaak moet gaan eten. "Je moet eens weten wat een enorme stapel papier je moet doorwerken en aan welke voorwaarden je allemaal moet voldoen en hoe duur dat wel niet is..." Hij vond het helemaal niet vanzelfsprekend dat openbare gelegenheden (restaurants, cafe's, bioscopen, musea, kerken) worden aangepast. "Ze hoeven niet altijd alles te kunnen doen wat een ander kan."
    Ik was haast te verbijsterd om te reageren. Dat zulke figuren bestaan! En ze bepalen vaak nog het beleid ook!!!

  • 04.09.2014 - 15:28 uur | Ad van de Wouw

    Ik ben het ook wel met Tom van Wijk eens. Als ik Artikelen lees over participatie/mindervaliden dan zijn het altijd vrij negatieve artikelen. Flink schoppen tegen de dingen aan. Participatie moet ook komen van de de kant van de mindervaliden. Meedenken en zelf actie ondernemen hoort er ook bij, en wordt erg gewaardeerd. Neem bijvoorbeeld stad- en streekvervoer. Deze is al 5 jaar rolstoel toegankelijk. Helaas maakt er maar een kleine 10% van de mindervaliden in NL daar gebruik van. De rest gaat veel liever met de taxi, want ... dat is makkelijker. Voor de mensen dit niet met het OV kunnen, hoeven zich ook niet aangesproken te voelen. En ja, in het begin deden buschauffeurs weleens lastig. Hier zou je samen met de lokale maatschappij en gemeente een oplossing voor kunnen zoeken. Voor dat je weer ergens tegen aan schopt en zielige krantenartikelen gaat plaatsen. Ik zit ook al geheel mijn leven in een rolstoel en ik vind het niet meer dan terecht dat mensen ook van mij dingen mogen verwachten.

  • 04.09.2014 - 14:23 uur | Jaap Modderman

    Als Nederland echt een land is waar serieus wordt omgegaan met 'de participatiewet' en daarmee met gehandicapten die willen participeren, dan moet het dit soort zaken verplichten aan de horeca, scholen, winkelcentra en andere openbare gelegenheden. Die verplichting moet echter wel verdergaan dan het aanwezig zijn van 'een redelijk toegankelijk toilet', de goede maten en inrichting moeten mede tot de verplichting horen. Het weigeren van een vergunning voor nieuwe bedrijven etc. moet worden gevolgd door het afpakken van een vergunning indien na (pakweg) 2015 nog steeds niet wordt voldaan aan de voorgeschreven verplichte rolstoeltoiletten. Als een zaak er geen ruimte voor heeft dan moeten ze maar bedrijfsruimte inleveren. Als daardoor de bedrijfsruimte niet meer voldoet aan de bedrijfsvoering moet men de winkel verplicht laten sluiten of laten verhuizen naar een beter pand. Zo, dat is er uit.

  • 04.09.2014 - 13:58 uur | Ton van Wijk

    Ik denk dat een onderzoek goed is, probleem aan de kaak stellen, maar andersom zou he ook handig zijn om alle POSITIEVE reacties te plaatsen en dat prominent in beeld brengen, naast de negatieve.
    Waar is er een budget te inden voor zo'n initiatief en het dan dik in de Social Media onder de aandacht brengen. In welk lijstje wil jij staan als bedrijf?

    Combineer het met een terugkoppeling nar de bedrijven om het compleet te maken.

  • 04.09.2014 - 12:58 uur | Yvonne Cabenda

    In Duitsland veel meer invalide toiletten en langs de snelwegen duidelijk aangegeven als er een invalidetoilet is.
    Over het algemeen zijn ze ruim en geen opslagplaats. Betalen voor toilet is geen probleem als ze er maar zijn.
    2 the loo begon goed maar richt zich voornamelijk op pompstations, wat te denken van drukke plekken als markten of toeristen plekken.

  • 04.09.2014 - 11:51 uur | Liesbeth van Malsen

    En dan sta je met je elro in zo'n "aangepast" toilet maar hoe kom je er zonder tillift op??
    Zolang het bouwbesluit in Utrecht niet aangeeft / verplicht dat er in deze toiletten een tillift nodig is zullen deze toiletten nooit volwaardig worden, afgezien van de toegankelijkheid.

  • 04.09.2014 - 11:26 uur | Jolanda Bonnet

    Tja zelfs in hotels zijn vaak helemaal geen invalidentoiletten! Van de Valk dan denk je ja toch nou nee NIET in Brussel, Purmerend of Volendam. Maar we zijn wel rolstoelvriendelijk zeggen ze dan??? Nee natuurlijk niet alles wat er in het restaurant in gaat moet er toch ook ooit weer uit dacht ik zo. Jammer hoor vakantie in Nederland is zo nog moeilijker.

  • 04.09.2014 - 11:24 uur |

    Inderdaad het enorme verschil met Duitsland bijvoorbeeld .
    Daar is in elke dorp of stadje een openbaar toilet met er naast een aangepast toilet waar altijd de euro sleutel op past .
    Ook langs de autobahn en retaurants zijn altijd schone en ruime toiletten en gratis toegang .
    Daar kun je dus rustig zonder problemen een dagje weg .
    Ik mag geen reklame maken maar ik kom er graag ;-)
    En de sleutel is verkrijgbaar voor slechts 25 euro
    In Nederland past hij natuurlijk weer niet bij de shell stations . toch triest waar of niet.

  • 14.08.2014 - 23:39 uur | van der

    Soms kom je een invalidetoilet tegen in een winkel , waar je eerst een loeizware deur open moet zien te krijgen voor je in de gang komt waar het toilet is.
    Handig!!
    Wat nog veel handiger is, is als het personeel er gebruik van maakt en jij als gehandicapte maar moet wachten omdat het personeel voorrang heeft???
    Sommige Winkelketens en restauranteigenaren leren het gewoon nooit! Helaas heel erg jammer!

  • 14.08.2014 - 23:30 uur |

    Wij komen vaak rolstoeltoiletten tegen waar bijvoorbeeld geen wastafel in zit waar je de catheter kunt vullen of je handen kunt wassen, waar je de rolstoel niet naast het toilet kunt zetten om zijlings op het toilet te komen, waar nog geen prullemand aanwezig is, zodat je met je spullen langs de wachtende mensen moet lopen. Of waar maar een heel klein prullemandje staat die met het weggooien van een inlegger al gevuld is. Het is vaker triester dan lachen. Het zou zo mooi zijn om inderdaad een aantal ervaringsdeskundigen te vragen waar je aan zou kunnen denken als je in je zaak een invalidentoilet aanlegt.

  • 14.08.2014 - 16:04 uur | Mariejanna van Dalen

    om dat het de waarheid is .er zijn gewoon te weinig aangepaste wc